Orgels / Amsterdam / Noorderkerk
Noorderkerkstraat, Amsterdam

 Kerk

Bij de bouw van deAmsterdamse grachtengordel in de 17e eeuw ontstond het plan voor een grote protestantse kerk tussen de Prinsen- en Keizersgracht, de latere Westerkerk. De bewoners van de nieuwe stadswijk bij de Haarlemmer Poort, later de Jordaan genoemd, vonden de afstand naar deze nieuwe Westerkerk echter te groot en verzochten de vroedschap een kleinere kerk of kapel te bouwen op de Princenmarckt, zoals de Noordermarkt toen nog heette.
Zo werd op 15 juni 1620 de eerste steen gelegd en in 1623 was de door architect Hendrick de Keyser gebouwde Noorderkerk gereed. 
In de loop der eeuwen zijn diverse restauraties uitgevoerd. De meest recente vond plaats in de jaren '90 van de vorige eeuw.

Hoofdorgel
 

Een orgel in de Noorderkerk heeft lang op zich laten wachten. Pas in 1844 werd de vraag naar een orgel sterker en in 1847 werd begonnen met het inzamelen van geld voor de aanschaf van het instrumentl. Timmerman G. Nijhoff was de ontwerper van de orgelkas en hij kreeg ook de opdracht het orgel te bouwen onder toezicht van architect P.J. Hamer. H. Knipscheer ontfermde zich over het instrument.
In 1849 werd het orgel officieel in gebruik genomen. De blinde organist van de Oude Kerk, Jan Hendrick Christoffel te Broecke, bespeelde als eerste het orgel. De orgelmakers Knipscheer hadden al vele generaties lang orgels gebouwd in Noord- en Zuid Holland, Zeeland, Utrecht en Gelderland. Het Knipscheer-orgel in de Noorderkerk is het grootste dat door de Knipscheers is gebouwd. Een bijzonderheid is dat het centraal is opgesteld, half rond de grote kolom tegenover de kansel, zeer fraai ingepast in het interieur.
Nadat het orgel drastisch was verbouwd door de firma Steenkuyl, werd het onlangs geheel gerestaureerd en gereconstrueerd door de firma Flentrop te Zaandam. Op 16 september 2005 is het Knipscheer-orgel weer in gebruik genomen.

Vox Humana 8'

Dispositie van het Knipscheer-orgel (1849):

Hoofdwerk:

Bovenwerk:

Pedaal:

Prestant 16'

Prestant 8'

Prestant 16'

Bourdon 16

Baarpijp 8'

Bourdon 16'

Octaaf 8'

Quintadeen 8'

Holfluit 8'

Roerfluit 8'

Octaaf 4'

Roerquint 6'

Octaaf 4'

Dwarsfluit 4'

Octaaf 4'

Roerfluit 4'

Nasard 3'

Bazuin 16'

Quint 3'

Octaaf 2'

Trompet 8'

Octaaf 2'

Sesquialter II sterk

Mixtuur VI sterk Vox Humana 8' Werktuiglijke registers:
Scherp V sterk Koppel Hoofdwerk-Bovenwerk
Cornet V sterk disc. Koppel Pedaal-Hoofdwerk
Trompet 8' Tremulant Bovenwerk
Piano/Forte Trede
3 Afsluiters

Koororgel

In 1959 bouwde de firma Flentrop een positief van 6 stemmen voor de Goede Herderkerk in Terneuzen.
In 1967 is het orgel overgeplaatst naar 'de Uitweg' in Amsterdam, gevolgd door een overplaatsing in 1992 naar de Bonificatiuskerk in Zaandam.
Sinds 1999 staat het positief in de Noorderkerk in Amsterdam.

Dispositie van het Flentrop-orgel (1959):

Manuaal:

Pedaal:

Holpijp 8' basc./disc.

Aangehangen

Prestant 4'

Roerfluit 4' basc./disc.

Gemshoorn 2'

Mixtuur II-III sterk

Sesquialter II sterk disc.

Terug naar boven